TCMB Rezervlerinin Güçlendirilmesine Yönelik Bir Öneri: Şirket Karındaki Hazine Payının Rezervlere Aktarılması (A Recommendation for Strengthening Reserves of CBRT: Transferring Treasury Share in Company’s Profit to Reserves)

Uluslararası Yönetim ve Sosyal Araştırmalar Sempozyumu (1st International Management and Social Research Symposium) November 17-19, 2018

Posted: 31 Dec 2018

Date Written: November 17, 2018

Abstract

Turkish Abstract: 2002 sonrasında Türkiye’de döviz kurları 2013 yılına kadar yavaş artış göstermiştir. Buna karşın, döviz kurları 2014-2017 yılları arasında daha hızlı artmış, 2018 yılında ise adeta ralli yapmıştır. Döviz kurlarındaki ani hareketlenmeler belirsizliğe ve tedirginliğe neden olarak dövizle iş yapan kesimleri olumsuz etkilemektedir. Ayrıca dış borç yükü, faiz ödemeleri ve enflasyon gibi makroekonomik göstergeler üzerinde de olumsuz etkilere neden olmaktadır. Bu nedenle, Türkiye’de döviz kurlarında artışa neden olan faktörler ve döviz kurlarının istikrarlı hale getirilmesi için neler yapılması gerektiği en çok tartışılan konular haline gelmiştir. Bu amaçla sıkı para politikası, sıkı maliye politikası, eşgüdümlü politikaların uygulanması, sermaye kontrolleri ve yerel para birimleriyle ticaret gibi birçok öneri dile getirilmektedir. Bu kapsamda döviz kurlarının etkin bir şekilde yönlendirilebilmesi ve kontrol altında tutulabilmesi için kullanılabilecek en önemli araçlardan birisi TCMB rezervleridir. Bu noktadan hareketle, TCMB’nin yıllık karından Hazine’ye aktarılan kısmın TCMB rezervlerine aktarılması önerilmektedir. TCMB’nin 2000-2017 dönemi net karları kullanılarak yapılan analize göre, söz konusu dönemde TCMB 81,46 milyar TL kar elde etmiş olup Hazine’ye düşen kısım 54,59 milyar TL’dir. Bu dönemde, önerimiz uygulanarak TCMB karındaki Hazine payı rezervlere aktarılsaydı toplam 22,83 milyar USD tutarında ilave rezerv birikmiş olacaktı. TCMB’nin net rezervinin 2018 Ağustos sonu itibari ile 29,8 milyar USD olduğu dikkate alındığında, söz konusu önerinin ne kadar etkili olduğu ortaya çıkmaktadır. Dolayısı ile TCMB karının rezervlere aktarılması önerisinin uygulanması başta döviz kurlarının istikrarlı hale getirilmesi olmak üzere birçok açıdan finansal istikrara katkı sağlayacaktır.

English Abstract: Foreign exchange rates increased slowly from 2002 till end of 2013. However, they increased rapidly between 2014 and 2017, and they have made almost rally in 2018. Sudden movements in foreign exchange rates affect negatively those who work with foreign currency by causing uncertainty and uneasiness. Also, they cause adverse effects on macroeconomic indicators such as foreign debt burden, interest payments and inflation. For this reason, they have become the most argued subjects that cause increase of foreign exchange rates in Turkey and what should be applied in order to make foreign exchange factors stable. For this purpose, a lot of proposals such as tight monetary policy, tight fiscal policy, implementation of harmonious policies, capital controls, and trading with local currencies are expressed. In this context, the reserves of the CBRT are a very important tool in order for foreign exchange rates to be effectively managed and kept under control. From this point of view, it is recommended that the share of the Treasury in CBRT’s profit should be transferred to CBRT’s reserves. According to the analysis made by using CBRT's net profits for the period 2000-2017, CBRT has recorded a profit of TL 81.46 billion for the period and the share of Treasury is TL 54.59 billion in this figure. In this period, if share of Treasury in CBRT’s profit was transferred to CBRT’s reserves by applying our recommendation, total additional reserves of USD 22.83 billion would have been accumulated. When taking into consideration that CBRT's net reserves is USD 29.8 billion as of 2018 August end, it turns out how effective this recommendation is. Therefore, implementation of the recommendation, which is the transferring treasury share in CBRT’s profit to CBRT’s reserves, will contribute to financial stability from many perspectives, especially the stabilization of foreign exchange rates.

Keywords: Döviz Kurları, Net Kar, Rezervler, TCMB, Türkiye

Suggested Citation

Kartal, Mustafa Tevfik, TCMB Rezervlerinin Güçlendirilmesine Yönelik Bir Öneri: Şirket Karındaki Hazine Payının Rezervlere Aktarılması (A Recommendation for Strengthening Reserves of CBRT: Transferring Treasury Share in Company’s Profit to Reserves) (November 17, 2018). Uluslararası Yönetim ve Sosyal Araştırmalar Sempozyumu (1st International Management and Social Research Symposium) November 17-19, 2018, Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=3286341

Mustafa Tevfik Kartal (Contact Author)

Borsa Istanbul ( email )

Reşitpaşa Mah. Borsa İstanbul Cad. No: 4
Borsa İstanbul Cad. No: 4
Istanbul, 34467
Turkey

Do you have a job opening that you would like to promote on SSRN?

Paper statistics

Abstract Views
101
PlumX Metrics